Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP31) kapsamında gerçekleştirilen Liderler Zirvesi’nde, küresel iklim hedeflerinin somut uygulamalara ve yatırımlara dönüştürülmesi gerektiği vurgulandı. 11-12 Kasım tarihlerinde düzenlenen Zirve’de iklim finansmanı, temiz enerji dönüşümü, yeşil sanayileşme, iklim değişikliğine uyum ve iklim adaleti öne çıkan başlıklar arasında yer aldı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan: COP31 Uygulama Odaklı Bir Zirve Olmalı
COP31 Liderler Zirvesi’nin açılışında konuşan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, iklim değişikliğinin yalnızca çevresel bir sorun olmadığını; biyolojik çeşitlilik kaybı, doğal kaynakların aşırı tüketimi ve gıda güvenliği gibi birbiriyle bağlantılı küresel sorunları da derinleştirdiğini belirtti. Paris Anlaşması hedeflerine ulaşılabilmesi için ülkelerin iklim taahhütlerini somut eylemlere dönüştürmesi gerektiğine dikkat çekti.
Türkiye’nin 2053 Net Sıfır Emisyon hedefi doğrultusunda çalışmalarını sürdürdüğünü ifade eden Erdoğan, yenilenebilir enerji yatırımları, enerji verimliliği ve temiz ulaşım uygulamalarının ülkenin yeşil kalkınma politikalarında öncelikli alanlar arasında yer aldığını vurguladı.
Türkiye’nin elektrik kurulu gücünde yenilenebilir enerji kaynaklarının payının yüzde 60’ı aştığını belirten Erdoğan, Sıfır Atık Hareketi kapsamında ulusal geri kazanım oranının 2025 yılı sonunda yüzde 40’a yaklaştığını ve bugüne kadar 90 milyon ton atığın ekonomiye kazandırıldığını açıkladı.
COP31’in iklim diplomasisinde uygulamaya odaklanan bir dönüm noktası olmasını hedeflediklerini belirten Erdoğan, özellikle gelişmekte olan ülkelerin iklim finansmanına erişiminin kolaylaştırılması gerektiğini ifade etti. Bu doğrultuda Türkiye tarafından geliştirilen İklim Uygulama Köprüsü girişiminin, ulusal ve yerel ihtiyaçların somut yatırım projelerine dönüştürülmesini desteklemeyi amaçladığını kaydetti.
COP31 Başkanı Kurum: İklim Hedefleri Yatırım ve Finansmanla Desteklenmeli
COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Zirve’de yaptığı konuşmada iklim değişikliğiyle mücadelenin enerji, sanayi, tarım, kalkınma ve güvenlik politikalarıyla birlikte ele alınması gerektiğini vurguladı.
COP31 Başkanlığı’nın yaklaşımını üç temel öncelik üzerinden açıklayan Kurum, ilk olarak ulusal iklim hedeflerinin uygulanabilir yatırım programlarına dönüştürülmesi gerektiğini belirtti. Bu kapsamda, küresel nihai enerji tüketiminde elektriğin payının 2035 yılına kadar yüzde 35’e çıkarılmasını amaçlayan “35’e 35 Küresel Elektrifikasyon Taahhüdü” ne dikkat çekti. Sıfır atık, döngüsel ekonomi ve metan emisyonlarının azaltılması çalışmalarını da iklim eyleminin önemli bileşenleri arasında değerlendirdi.
İkinci öncelik olarak iklim finansmanına erişimin kolaylaştırılmasını ele alan Kurum, COP31 kapsamında geliştirilen İklim Uygulama Köprüsü girişimiyle ulusal iklim planlarının yatırım projeleriyle, projelerin ise finansman, teknoloji ve uzmanlıkla buluşturulmasının hedeflendiğini ifade etti.
Üçüncü önceliğin iklim değişikliğine karşı dirençliliğin artırılması olduğunu belirten Kurum, şehirlerin, su kaynaklarının, tarım sistemlerinin ve kritik altyapıların iklim risklerine karşı güçlendirilmesinin önemine değindi. Türkiye’nin deprem sonrası yeniden inşa çalışmalarına da atıfta bulunarak afet risklerinin azaltılması ve iklim değişikliğine uyumun uzun vadeli kalkınma planlarının ayrılmaz bir parçası olması gerektiğini vurguladı.
Kurum ayrıca iklim adaletinin sağlanabilmesi için gelişmekte olan ve iklim değişikliğinin etkilerine karşı kırılgan ülkelerin finansman ve teknolojiye erişimlerinin desteklenmesi gerektiğini belirtti.
BM Genel Sekreteri Guterres’ten İklim Adaleti ve Finansman Çağrısı
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres ise Zirve’deki konuşmasında, iklim krizinden en fazla etkilenen ülkelerin desteklenmesi ve küresel iklim finansmanının güçlendirilmesi çağrısında bulundu.
İklim krizine tarihsel katkısı sınırlı olmasına rağmen sonuçlarından orantısız biçimde etkilenen ülkelerin ihtiyaçlarına dikkat çeken Guterres, daha adil bir uluslararası sorumluluk ve finansman paylaşımına ihtiyaç duyulduğunu vurguladı.
Fosil yakıt şirketlerinin iklim değişikliğinin yol açtığı maliyetlere katkıda bulunması amacıyla vergilendirilmesini öneren Guterres, iklim değişikliğiyle mücadelede finansman mekanizmalarının güçlendirilmesi ve küresel iş birliğinin artırılması gerektiğini ifade etti.
Enerji Dönüşümü, Yeşil Sanayi ve İklim Dirençliliği Ön Planda
COP31 Liderler Zirvesi kapsamında gerçekleştirilen üst düzey görüşmelerde temiz enerji dönüşümü, elektrifikasyon, yeşil sanayileşme, iklim finansmanı ve Paris Anlaşması hedeflerinin uygulanması ele alındı. Döngüsel ekonomi, kaynak verimliliği, metan emisyonlarının azaltılması, dirençli şehirler ve afet risklerinin yönetimi de öne çıkan gündem başlıkları arasında yer aldı.
Zirve’de yapılan açıklamalar, küresel iklim hedeflerine ulaşılabilmesi için emisyon azaltım taahhütlerinin finansman, teknoloji transferi, altyapı yatırımları ve sektörel dönüşüm politikalarıyla desteklenmesi gerektiğini ortaya koydu. COP31 Başkanlığı’nın uygulama odaklı yaklaşımı, özellikle enerji ve sanayi sektörlerinde düşük karbonlu dönüşümün hızlandırılması ve iklim yatırımlarının hayata geçirilmesi açısından uluslararası iş birliğinin önemini ön plana çıkardı.
Kaynaklar
COP31 Türkiye – Liderler Zirvesi Açılış Konuşması
İklim Değişikliği Başkanlığı – Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Konuşması
İklim Değişikliği Başkanlığı – Bakan Murat Kurum’un Konuşması
Birleşmiş Milletler Haber Merkezi
COP31 Resmî Konferans Programı