Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP) ve İklim ve Temiz Hava Koalisyonu (CCAC) tarafından yayımlanan Entegre İklim ve Temiz Hava Eyleminin Küresel Ekonomik Değerlendirmesi raporu, iklim değişikliği ve hava kirliliğiyle eş zamanlı mücadelenin önemli ekonomik, çevresel ve toplumsal kazanımlar sağlayabileceğini ortaya koydu. Rapora göre, bu kapsamda gerçekleştirilen her 1 dolarlık yatırım, sağlık ve yaşam kalitesindeki iyileşmeler de hesaba katıldığında yaklaşık 15 dolarlık ekonomik fayda sağlayabiliyor.
İklim değişikliği ve hava kirliliğinin ortak nedenlerini ve etkilerini ele alan raporda, altı sektörde uygulanabilecek 25 çözümün ekonomik getirileri değerlendirildi. Yenilenebilir enerjiye geçiş, enerji verimliliğinin artırılması, sanayi ve ulaşım kaynaklı emisyonların azaltılması, metan salımlarının önlenmesi ile atık ve atık su yönetiminin iyileştirilmesi öne çıkan çözümler arasında yer aldı.
2050 Yılında Ekonomik Faydalar Küresel GSYH’nin Yüzde 4,5’ine Ulaşabilir
Rapora göre, belirlenen 25 çözümün uygulanmasının önümüzdeki on yıldaki maliyetinin küresel gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYH) yüzde 0,7’sine karşılık geleceği öngörülüyor. Buna karşılık, uygulamaların gecikmeden hayata geçirilmesi durumunda ekonomik faydaların 2035 yılında küresel GSYH’nin yüzde 2,8’ine, 2050 yılında yüzde 4,5’ine ve 2100 yılında yüzde 11,4’üne ulaşabileceği tahmin ediliyor.
Yalnızca sağlık harcamalarındaki azalma ve iş gücü verimliliğindeki artış gibi doğrudan ekonomik kazanımlar dikkate alındığında dahi yatırılan her 1 doların yaklaşık 4 dolarlık fayda sağlayabileceği belirtiliyor.
Hava Kirliliğine Bağlı 144 Milyon Erken Ölüm Önlenebilir
Raporda, hava kirliliğinin insan sağlığı üzerindeki etkilerine de dikkat çekiliyor. İnce partikül madde (PM2.5) ve yer seviyesindeki ozon kirliliğinin dünya genelinde her yıl milyonlarca erken ölüme ve kronik hastalığa neden olduğu vurgulanıyor.
Belirlenen 25 çözümün kapsamlı biçimde uygulanmasıyla, 2050 yılına kadar hava kirliliğine bağlı toplam 144 milyon erken ölümün önlenebileceği öngörülüyor. Ayrıca söz konusu önlemlerin, hava kirliliğinin yıllık sağlık yükünü yüzde 60 ila 70 oranında azaltabileceği ifade ediliyor.
İklim değişikliğiyle mücadele açısından da önemli kazanımlar öngören rapora göre, çözümlerin uygulanmasıyla 2050 yılına kadar karbondioksit emisyonları yaklaşık yüzde 50, metan emisyonları yüzde 60 ve PM2.5 oluşumuna yol açan başlıca kirletici emisyonları yaklaşık yüzde 70 oranında azaltılabilir.
Mücadelede Gecikmenin Yıllık Maliyeti 1,5 Trilyon Doları Aşıyor
Raporda, iklim ve hava kirliliğiyle mücadelede karşılaşılan ekonomik, teknik ve kurumsal engellerin uygulamaları küresel ölçekte ortalama sekiz yıl geciktirdiği belirtiliyor. Özellikle kurumlar arasındaki koordinasyon eksikliği ve yetersiz uygulama kapasitesi, ilerlemenin önündeki başlıca engeller arasında gösteriliyor.
Bu kapsamda, uygulamalarda yaşanan her bir yıllık gecikmenin küresel GSYH’nin yüzde 0,5’inden fazlasına karşılık gelen yaklaşık 1,5 trilyon dolarlık ekonomik fayda kaybına yol açabileceği hesaplanıyor. Buna karşılık, uygulamaları hızlandıracak reformların 2040 yılına kadar önlenen hastalıklar sayesinde toplam 10 trilyon dolara varan tasarruf sağlayabileceği öngörülüyor.
Rapor, iklim politikaları ile hava kalitesine yönelik önlemlerin birlikte planlanmasının yalnızca çevresel ve sağlık açısından değil, ekonomik büyüme, iş gücü verimliliği ve kamu kaynaklarının etkin kullanımı açısından da önemli fırsatlar sunduğuna işaret ediyor.
Kaynak: Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP)