Uluslararası Para Fonu (IMF), Temmuz 2026 Dünya Ekonomik Görünümü Raporu’nu yayımladı. Rapora göre küresel ekonomi, Orta Doğu’daki savaşın neden olduğu enerji arzı şoku ile yapay zekâ öncülüğünde hız kazanan teknoloji yatırımlarının karşıt etkileri altında şekilleniyor.
Savaşın enerji ve emtia fiyatlarını yükseltmesi küresel büyümeyi sınırlandırırken, yapay zekâ yatırımları özellikle küresel teknoloji değer zincirine entegre ekonomilere ivme kazandırıyor.
Küresel Büyümenin 2026’da Yavaşlaması Bekleniyor
IMF, 2025 yılında yüzde 3,5 olarak gerçekleşen küresel büyümenin 2026’da yüzde 3’e gerilemesini, 2027’de ise yüzde 3,4’e yükselmesini bekliyor. Böylece 2026–2027 dönemine ilişkin toplam görünüm, Nisan 2026 tahminlerine kıyasla büyük ölçüde değişmiyor.
Gelişmiş ekonomilerde büyümenin 2026’da yüzde 1,7, 2027’de yüzde 1,8 olması öngörülüyor. Gelişmekte olan ve yükselen ekonomilerde ise büyümenin 2026’daki yüzde 3,8 seviyesinden 2027’de yüzde 4,5’e çıkacağı tahmin ediliyor.
IMF’nin 2026 yılı büyüme tahminleri ABD için yüzde 2,3, Euro Bölgesi için yüzde 0,9, Çin için yüzde 4,6 ve Hindistan için yüzde 6,4 seviyesinde bulunuyor. Japonya’nın yüzde 0,6, Birleşik Krallık’ın yüzde 1, Brezilya’nın yüzde 2,4 ve Suudi Arabistan’ın yüzde 1,7 büyümesi bekleniyor.
Yapay Zekâ Yatırımları Büyümeyi Destekliyor
Küresel ekonomi 2026’nın ilk çeyreğinde yıllıklandırılmış olarak yüzde 3 büyüyerek IMF’nin nisan ayında açıkladığı yüzde 2,7’lik tahmini aştı. Beklentilerin üzerindeki performansta teknoloji ve yapay zekâ yatırımları belirleyici oldu.
Yapay zekâ donanımlarının önde gelen net ihracatçıları Tayvan, Güney Kore, Tayland ve Malezya’da büyüme, tahminlerin ortalama 4,4 yüzde puan üzerine çıktı. Dünyanın geri kalanında ise büyüme tahminlerin ortalama 0,3 yüzde puan altında kaldı. Bu ayrışma, teknoloji değer zincirine entegrasyonun ülkelerin ekonomik performansı üzerindeki etkisini ortaya koydu.
Enerji Fiyatları Enflasyonla Mücadeleyi Zorlaştırıyor
IMF, küresel manşet enflasyonun 2025’teki yüzde 4,1 seviyesinden 2026’da yüzde 4,7’ye yükselmesini, 2027’de ise yüzde 3,9’a gerilemesini bekliyor. Tahminler, nisan raporuna göre 2026 için 0,3, 2027 için 0,2 yüzde puan yukarı yönlü güncellendi.
Enerji ve gıda fiyatlarındaki artış nedeniyle 2024 yılının başından bu yana devam eden küresel dezenflasyon eğilimi durdu. Enflasyonun hedef seviyelere Birleşik Krallık’ta 2027 ortasında, ABD ve Japonya’da 2027 sonunda, Euro Bölgesi’nde ise 2028’de dönmesi bekleniyor.
Orta Doğu’daki savaşın ardından enerji fiyatları, savaş öncesi seviyelerin yaklaşık yüzde 25 üzerine çıktı. IMF, 2026’da bir önceki yıla göre ham petrol fiyatlarının yüzde 32, doğal gaz fiyatlarının yüzde 22, gübre fiyatlarının yüzde 26 ve gıda fiyatlarının yüzde 8 artacağını tahmin ediyor. Ortalama petrol fiyatının 2026’da varil başına 89,27 dolar, 2027’de ise 78,70 dolar olması bekleniyor.
Enerji maliyetlerindeki yükseliş bölgelere göre farklılaşıyor. Savaşın başlamasından bu yana perakende benzin fiyatları gelişmekte olan Asya’da yüzde 30, Latin Amerika’da yüzde 15 arttı. Sıvılaştırılmış doğal gaz fiyatları ise Asya’da yaklaşık yüzde 50, Avrupa’da yüzde 25 yükseldi.
Dünya Ticaretinde Teknoloji Etkisi Öne Çıkıyor
Dünya ticaret hacmindeki büyümenin 2025’teki yüzde 5 seviyesinden 2026’da yüzde 3,5’e gerilemesi, 2027’de ise yüzde 4,3’e yükselmesi öngörülüyor.
Tarifeler ve üretim zincirlerinin yeniden yapılandırılması ticareti sınırlandırırken, ticaretin farklı rotalara yönelmesi ve teknoloji bağlantılı ürünlere yönelik talep büyümeyi destekliyor. IMF’ye göre yapay zekâ yatırımlarının teknoloji ürünleri ticaretini hızlandırması, küresel ticaretteki yavaşlamayı kısmen dengeliyor.
Orta Doğu Ekonomilerinde Sert Dalgalanma Bekleniyor
IMF’nin temel senaryosu, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasının Temmuz 2026 ortasında başlamasına ve koşulların Mart 2027 itibarıyla büyük ölçüde savaş öncesi düzeye dönmesine dayanıyor.
Orta Doğu ve Orta Asya’da büyümenin 2026’da yüzde 0,7’ye gerilemesi, 2027’de ise yüzde 6,5’e yükselmesi bekleniyor. Özellikle Irak, Kuveyt ve Katar ekonomilerinin 2026’da ciddi ölçüde daralacağı, 2027’de ise çift haneli büyüme oranlarına ulaşacağı tahmin ediliyor.
Riskler Aşağı Yönlü Olmaya Devam Ediyor
IMF, küresel ekonomik risklerin nisan ayına kıyasla daha dengeli hale geldiğini ancak aşağı yönlü risklerin ağırlığını koruduğunu belirtiyor. Orta Doğu’daki çatışmaların yeniden tırmanması, emtia fiyatlarının yükselmesi, tedarik zincirlerinde yaşanabilecek yeni sorunlar, küresel ticaretin daha fazla parçalanması ve yüksek kamu borçları başlıca riskler arasında gösteriliyor.
Yapay zekâ yatırımlarına ilişkin yüksek beklentilerin aşağı yönlü düzeltilmesi de finansal piyasalar ve ekonomik büyüme açısından risk oluşturuyor. Buna karşılık enerji piyasalarının beklenenden hızlı normalleşmesi, teknoloji yatırımlarının güçlü seyrini koruması, ticaret engellerinin azaltılması ve yapısal reformların hızlandırılması küresel görünümü iyileştirebilir.
IMF, merkez bankalarının fiyat istikrarını önceliklendirmesi ve enflasyon baskılarının sürdüğü ülkelerde sıkı para politikasını gerektiğinde daha uzun süre devam ettirmesi gerektiğini vurguluyor. Maliye politikasında ise geniş kapsamlı sübvansiyonlar ve fiyat kontrolleri yerine, geçici ve kırılgan kesimleri hedefleyen desteklerin tercih edilmesi öneriliyor.
Raporda ayrıca ülkelerin mali alanlarını yeniden oluşturmaları; enerji güvenliği, yenilenebilir enerji, dijital altyapı, iş gücü becerileri ve yapay zekâ hazırlığına yönelik reformlara ağırlık vermeleri gerektiği belirtiliyor.
Kaynak:
IMF – World Economic Outlook Update, Temmuz 2026